Hırsızlık Suçu ve Ceza Avukatının Önemi

Hırsızlık Suçu İle İlgili Olarak;

Öncelikle bir ceza avukatı olarak hırsızlık suçunu açıklamadan önce bir konuyu açıklamak gerekmektedir. Hırsızlık suçu çoğu zaman yağma (halk dilinde gasp), dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma suçları ile karıştırılmaktadır. Yaşadığınız olayın hırsızlık mı yağma mı dolandırıcılık mı yoksa güveni kötüye kullanmak mı olduğu konusunun değerlendirmesi çok önemlidir. Zira her bir suç için öngörülen ceza çok farklıdır. Bu ayrımı yapmak istiyorsanız diğer tüm malvarlığına karşı suçların unsurlarını iyi bilmeli ve yaşadığınız somut olaya göre değerlendirmelisiniz. Muhtemelen hukuk terimleri ile ilk kez karşılaşan sizler için bu durum çok zor olacağından bir ceza avukatına bu konuyu sormanız size hiçbir şey kaybettirmez, aksine kafanızdaki birçok soru işaretinin kalkmasına yardımcı olur. Gerekli açıklamayı yaptıktan sonra gelelim hırsızlık suçuna;

Kanun Maddesine Göre Hırsızlık Suçu Nedir?

Türk Ceza Kanununun 141. maddesinde geçen Hırsızlık, kişilerin malvarlığına karşı işlenen bir suçtur. Zaten ceza kanunumuz içerisinde de “Malvarlığına Karşı Suçlar” kategorisinde işlenmiştir.
Madde metninde hırsızlık için, zilyedinin(o an malı elinde bulunduran kişi) rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir şeklindeki düzenleme ile hırsızlık suçunun basit hâli hüküm altına alınmış, aynı Kanunun 142. maddesinde ise suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri sayılmıştır. Hırsızlık suçunun basit hâlinin oluşması için, başkasına ait taşınabilir eşyanın suçun nitelikli hâllerinde belirtilen şekiller dışında çalınması gerekmektedir. Bu durumda akıllara şu soru gelecektir, nitelikli hırsızlık nedir?

Nitelikli Hırsızlık Halleri Nelerdir?

Hırsızlık suçunun;
a) Kime ait olursa olsun kamu kurum ve kuruluşlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan ya da kamu yararına veya hizmetine tahsis edilen eşya hakkında,
b)
c) Halkın yararlanmasına sunulmuş ulaşım aracı içinde veya bunların belli varış veya kalkış yerlerinde bulunan eşya hakkında,
d) Bir afet veya genel bir felaketin meydana getirebileceği zararları önlemek veya hafifletmek maksadıyla hazırlanan eşya hakkında,
e) Adet veya tahsis veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında,
İşlenmesi hâlinde, üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(2) Suçun;
a) Kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından veya ölmesinden yararlanarak,
b) Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip almak suretiyle ya da özel beceriyle,
c) Doğal bir afetin veya sosyal olayların meydana getirdiği korku veya kargaşadan yararlanarak,
d) Haksız yere elde bulundurulan veya taklit anahtarla ya da diğer bir aletle kilit açmak veya kilitlenmesini engellemek suretiyle,(1)
e) Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle,
f) Tanınmamak için tedbir alarak veya yetkisi olmadığı halde resmi sıfat takınarak,
g) (…) (1) büyük veya küçük baş hayvan hakkında,(1)
h)Herkesin girebileceği bir yerde bırakılmakla birlikte kilitlenmek suretiyle ya da bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında,
İşlenmesi hâlinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Suçun, bu fıkranın (b) bendinde belirtilen surette, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda olan kimseye karşı işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte biri oranına kadar artırılır.
(3) Suçun, sıvı veya gaz hâlindeki enerji hakkında ve bunların nakline, işlenmesine veya depolanmasına ait tesislerde işlenmesi halinde, beş yıldan oniki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Bu fiilin bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde, ceza yarı oranında artırılır ve onbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
(4) Hırsızlık suçunun işlenmesi amacıyla konut dokunulmazlığının ihlâli veya mala zarar verme suçunun işlenmesi halinde, bu suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılabilmesi için şikâyet aranmaz.
(5) Hırsızlık suçunun işlenmesi sonucunda haberleşme, enerji ya da demiryolu veya havayolu ulaşımı alanında kamu hizmetinin geçici de olsa aksaması hâlinde, yukarıdaki fıkralar hükümlerine göre verilecek ceza yarısından iki katına kadar artırılır.

Dolayısıyla Hırsızlık suçunun basit hâlinin oluşması için, yukarıda sayılan nitelikli hâllerinde belirtilen şekiller dışında çalınması gerekmektedir.

Hırsızlık Suçunda Şikayet?

Hırsızlık suçunun hem basit hali hem de nitelikli hali itibariyle şikayete bağlı değildir. Yetkili makamların öğrenmesi halinde re’sen (halk dilinde kamu davası) soruşturulabilir.

Hırsızlık Şikayet Geri Alınırsa Ne Olur?

Hırsızlık suçu kamu tarafından re’sen takip edilen bir suç olduğu için şikayetten vazgeçme durumunda dadava ve soruşturma devam edecektir.

Hırsızlık Suçundaki Arttırım ve İndirim Sebepleri Nelerdir?

Basit veya nitelikli hırsızlık suçunda bazı durumlarda arttırım ve azaltım yapılabilir. Bunlar Türk Ceza Kanunu madde 143-144-145-146 ve 147 de düzenlenmiştir. Bunları sayacak olursak:
*Alacağı tahsil amacıyla hırsızlık (indirim sebebi)
*paydaş olunan mal üzerinde hırsızlık (indirim sebebi)
*kullanma hırsızlığı (indirim sebebi)
*malın değerinin az olması (indirim sebebi)
*zorunluluk hali (indirim-ceza verilmeme sebebi)
*suçun gece vakti işlenmesi (arttırım sebebi)

Hırsızlık Suçunda Etkin Pişmanlık veya gönüllü vazgeçme

Hırsızlık suçunda suçun işleniş şekline göre etkin pişmanlık veya gönüllü vazgeçme hükümleri uygulanabilir

Basit Hırsızlık Örnekleri

*İnşaatta çalışan işçilerin, açıkta bırakmış oldukları kişisel eşyalarının çalınması,
*İşyerlerinin önüne teşhir için konulan eşyaların çalınması,
*Pazar yerlerindeki açıkta bırakılan sebze, meyvelerin çalınmasını, yine pazar yerinde tezgahta bulunan giyim eşyalarının çalınması,
*Tarım mevsimi dışında tarlalarda bırakılan tarım araçlarının çalınması,
*İnşaata bırakılan inşaat malzemeleri dışındaki eşyalarının çalınması,
*İşyerine mal indirilirken kısa süreliğine açıkta bırakılan eşyalarının çalınması,
*Ev taşırken kısa süreliğine sokakta korunaksız bırakılan eşyalarının çalınması,
*Sokak ve caddelerde kilitsiz olarak bırakılan bisikletlerin çalınması,
*Plajlarda açık alanda bırakılan eşyalarını çalınması,
*Yine parkta oturan bir kişinin, bankın üzerine koyduğu çantasının çalınması,
*Çocuk arabasındaki veya pazar arabasındaki eşyanın çalınması.

Nitelikli Hırsızlık Örnekleri

*Kamu kurumlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan herhangi bir kimseye ait eşya hakkında veya kamu hizmetine özgülenmiş malların çalınması
*Toplu taşıma araçlarında veya bunların duraklarında, varış veya kalkış yerlerinde hırsızlık yapılması
*Afet veya genel bir felaketin etkilerini önlemek veya azaltmak amacıyla hazırlanan mal hakkında hırsızlık yapılması
*Gelenek veya özgülenme veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında hırsızlık yapılması

Hırsızlık Suçunda Erteleme - Para Cezası - Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması

Çok özel sebepler olmadıkça hırsızlık suçunda hapis cezasının para cezasına çevrilmesi ihtimali azdır. Ancak duruma göre hırsızlık suçunda erteleme, hagb(hükmün açıklanmasının geri bırakılması) olabilir.

ADANA CEZA AVUKATI

Avukat Ömer Faruk AYDIN

Hırsızlık Suçu İle İlgili Olarak;

Öncelikle bir ceza avukatı olarak hırsızlık suçunu açıklamadan önce bir konuyu açıklamak gerekmektedir. Hırsızlık suçu çoğu zaman yağma (halk dilinde gasp), dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma suçları ile karıştırılmaktadır. Yaşadığınız olayın hırsızlık mı yağma mı dolandırıcılık mı yoksa güveni kötüye kullanmak mı olduğu konusunun değerlendirmesi çok önemlidir. Zira her bir suç için öngörülen ceza çok farklıdır. Bu ayrımı yapmak istiyorsanız diğer tüm malvarlığına karşı suçların unsurlarını iyi bilmeli ve yaşadığınız somut olaya göre değerlendirmelisiniz. Muhtemelen hukuk terimleri ile ilk kez karşılaşan sizler için bu durum çok zor olacağından bir ceza avukatına bu konuyu sormanız size hiçbir şey kaybettirmez, aksine kafanızdaki birçok soru işaretinin kalkmasına yardımcı olur. Gerekli açıklamayı yaptıktan sonra gelelim hırsızlık suçuna;

Kanun Maddesine Göre Hırsızlık Suçu Nedir?

Türk Ceza Kanununun 141. maddesinde geçen Hırsızlık, kişilerin malvarlığına karşı işlenen bir suçtur. Zaten ceza kanunumuz içerisinde de “Malvarlığına Karşı Suçlar” kategorisinde işlenmiştir.
Madde metninde hırsızlık için, zilyedinin(o an malı elinde bulunduran kişi) rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir şeklindeki düzenleme ile hırsızlık suçunun basit hâli hüküm altına alınmış, aynı Kanunun 142. maddesinde ise suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri sayılmıştır. Hırsızlık suçunun basit hâlinin oluşması için, başkasına ait taşınabilir eşyanın suçun nitelikli hâllerinde belirtilen şekiller dışında çalınması gerekmektedir. Bu durumda akıllara şu soru gelecektir, nitelikli hırsızlık nedir?

Nitelikli Hırsızlık Halleri Nelerdir?

Hırsızlık suçunun;
a) Kime ait olursa olsun kamu kurum ve kuruluşlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan ya da kamu yararına veya hizmetine tahsis edilen eşya hakkında,
b)
c) Halkın yararlanmasına sunulmuş ulaşım aracı içinde veya bunların belli varış veya kalkış yerlerinde bulunan eşya hakkında,
d) Bir afet veya genel bir felaketin meydana getirebileceği zararları önlemek veya hafifletmek maksadıyla hazırlanan eşya hakkında,
e) Adet veya tahsis veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında,
İşlenmesi hâlinde, üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(2) Suçun;
a) Kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından veya ölmesinden yararlanarak,
b) Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip almak suretiyle ya da özel beceriyle,
c) Doğal bir afetin veya sosyal olayların meydana getirdiği korku veya kargaşadan yararlanarak,
d) Haksız yere elde bulundurulan veya taklit anahtarla ya da diğer bir aletle kilit açmak veya kilitlenmesini engellemek suretiyle,(1)
e) Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle,
f) Tanınmamak için tedbir alarak veya yetkisi olmadığı halde resmi sıfat takınarak,
g) (…) (1) büyük veya küçük baş hayvan hakkında,(1)
h)Herkesin girebileceği bir yerde bırakılmakla birlikte kilitlenmek suretiyle ya da bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında,
İşlenmesi hâlinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Suçun, bu fıkranın (b) bendinde belirtilen surette, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda olan kimseye karşı işlenmesi halinde, verilecek ceza üçte biri oranına kadar artırılır.
(3) Suçun, sıvı veya gaz hâlindeki enerji hakkında ve bunların nakline, işlenmesine veya depolanmasına ait tesislerde işlenmesi halinde, beş yıldan oniki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Bu fiilin bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde, ceza yarı oranında artırılır ve onbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
(4) Hırsızlık suçunun işlenmesi amacıyla konut dokunulmazlığının ihlâli veya mala zarar verme suçunun işlenmesi halinde, bu suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılabilmesi için şikâyet aranmaz.
(5) Hırsızlık suçunun işlenmesi sonucunda haberleşme, enerji ya da demiryolu veya havayolu ulaşımı alanında kamu hizmetinin geçici de olsa aksaması hâlinde, yukarıdaki fıkralar hükümlerine göre verilecek ceza yarısından iki katına kadar artırılır.

Dolayısıyla Hırsızlık suçunun basit hâlinin oluşması için, yukarıda sayılan nitelikli hâllerinde belirtilen şekiller dışında çalınması gerekmektedir.

Hırsızlık Suçunda Şikayet?

Hırsızlık suçunun hem basit hali hem de nitelikli hali itibariyle şikayete bağlı değildir. Yetkili makamların öğrenmesi halinde re’sen (halk dilinde kamu davası) soruşturulabilir.

Hırsızlık Şikayet Geri Alınırsa Ne Olur?

Hırsızlık suçu kamu tarafından re’sen takip edilen bir suç olduğu için şikayetten vazgeçme durumunda dadava ve soruşturma devam edecektir.

Hırsızlık Suçundaki Arttırım ve İndirim Sebepleri Nelerdir?

Basit veya nitelikli hırsızlık suçunda bazı durumlarda arttırım ve azaltım yapılabilir. Bunlar Türk Ceza Kanunu madde 143-144-145-146 ve 147 de düzenlenmiştir. Bunları sayacak olursak:
*Alacağı tahsil amacıyla hırsızlık (indirim sebebi)
*paydaş olunan mal üzerinde hırsızlık (indirim sebebi)
*kullanma hırsızlığı (indirim sebebi)
*malın değerinin az olması (indirim sebebi)
*zorunluluk hali (indirim-ceza verilmeme sebebi)
*suçun gece vakti işlenmesi (arttırım sebebi)

Hırsızlık Suçunda Etkin Pişmanlık veya gönüllü vazgeçme

Hırsızlık suçunda suçun işleniş şekline göre etkin pişmanlık veya gönüllü vazgeçme hükümleri uygulanabilir

Basit Hırsızlık Örnekleri

*İnşaatta çalışan işçilerin, açıkta bırakmış oldukları kişisel eşyalarının çalınması,
*İşyerlerinin önüne teşhir için konulan eşyaların çalınması,
*Pazar yerlerindeki açıkta bırakılan sebze, meyvelerin çalınmasını, yine pazar yerinde tezgahta bulunan giyim eşyalarının çalınması,
*Tarım mevsimi dışında tarlalarda bırakılan tarım araçlarının çalınması,
*İnşaata bırakılan inşaat malzemeleri dışındaki eşyalarının çalınması,
*İşyerine mal indirilirken kısa süreliğine açıkta bırakılan eşyalarının çalınması,
*Ev taşırken kısa süreliğine sokakta korunaksız bırakılan eşyalarının çalınması,
*Sokak ve caddelerde kilitsiz olarak bırakılan bisikletlerin çalınması,
*Plajlarda açık alanda bırakılan eşyalarını çalınması,
*Yine parkta oturan bir kişinin, bankın üzerine koyduğu çantasının çalınması,
*Çocuk arabasındaki veya pazar arabasındaki eşyanın çalınması.

Nitelikli Hırsızlık Örnekleri

*Kamu kurumlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan herhangi bir kimseye ait eşya hakkında veya kamu hizmetine özgülenmiş malların çalınması
*Toplu taşıma araçlarında veya bunların duraklarında, varış veya kalkış yerlerinde hırsızlık yapılması
*Afet veya genel bir felaketin etkilerini önlemek veya azaltmak amacıyla hazırlanan mal hakkında hırsızlık yapılması
*Gelenek veya özgülenme veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında hırsızlık yapılması

Hırsızlık Suçunda Erteleme - Para Cezası - Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması

Çok özel sebepler olmadıkça hırsızlık suçunda hapis cezasının para cezasına çevrilmesi ihtimali azdır. Ancak duruma göre hırsızlık suçunda erteleme, hagb(hükmün açıklanmasının geri bırakılması) olabilir.

ADANA CEZA AVUKATI

Avukat Ömer Faruk AYDIN

Bu Yazıyı Oylayın

Bir cevap yazın

KAPAT